Beer

Deze kaart van Michael Sowa, getiteld ‘ Spaziergang’ ontroert me.


Dat kleine meisje in het onschuldige blauw die een grote bruine beer begeleidt.
Het is heel vroeg in de morgen, de hele wereld slaapt nog, behalve zij tweetjes.
Heel lang was Beer haar begeleider, beschermer, knuffel, haar veiligheid.
Waar zij ging, ging Beer.
Maar zij werd ouder, kon en dorst steeds meer en op een dag wist zij: nu kan ik het zelf.
Tijd om Beer weer zijn vrijheid te geven, terug te brengen naar waar hij vandaan kwam.
Maar al lopend gaat ze steeds meer twijfelen: wil Beer dit wel?
Moet zij dit beslissen of Beer zelf?

Beer gaat steeds langzamer lopen, wil steeds langer rusten.
‘Wil je wel bij mij weg Beer’?
Beer zegt niets, kijkt haar aan, draait zich om en loopt, met het meisje naast zich, terug naar waar zij vandaan kwamen: thuis.

Marisca


aanvaarden

Met vriendin N. heb ik onlangs het letterschrijfproject afgesloten en nu kan ik wel wat teksten laten lezen. Wij kozen iedere week bij een letter een of twee woorden om over te schrijven en gaven elkaar ook de woorden. Mijn woord bij de A was ‘aanvaarden’.

In het woord ‘aanvaarden’ voel ik een overgave aan het onvermijdelijke, het onontkoombare, zonder dat er iets van tegenstand in zit. Je aanvaardt de situatie omdat het is zoals het is. Je kunt het niet veranderen, althans, zo ervaar ik het. Maar ik kan me ook voorstellen dat er voor anderen een soort gedoemdheid in zit: Dit is mijn lot en dat heb ik te aanvaarden. Daar komt dan geen initiatief bij om de situatie om te buigen naar iets positiefs. In het woord ‘ aanvaarden’ zit geen blijde boodschap. Je zegt niet ‘ ik aanvaard mijn goede toekomst’. Maar waarom eigenlijk niet? Omdat aanvaarden hoort bij iets dat er al is of dat voorbij is.

Bij mijzelf zit in het woord een soort ‘zoals het was zal het niet meer worden, maar ik ga wel proberen iets positief te maken van de nieuwe situatie.’ Ik ervaar aan het eind het woord wel zwaarder dan bij de eerste regel.

aanvaarden
is accepteren
dat iets essentieels
vanaf nu anders is
minder

bermvissers

Vanmorgen in het schrijfcafe was het thema’ mijmeren’. Uit vele kaarten koos ik deze kaart. De opdracht erbij luidde: aan wie zou je deze kaart willen sturen?

Ik dacht direct aan vriendin N. waarmee ik onlangs ook over het woord mijmeren heb geschreven. Zij vond zichzelf te ongedurig om te gaan zitten mijmeren. Maar als ze nu eens in een bootje zou gaan zitten met een hengel zonder haak, misschien dat het dan zou lukken?

Ik bedenk opeens, door deze kaart, dat bermvissers volgens mij de grootste mijmeraars zijn. Uren in stilte naar een dobber zitten staren. Als die eens hun gedachten op zouden schrijven, zouden ze dan achteraf verbaasd zijn? Of zijn de meesten gewoon met het dagelijkse bezig? Met datgene dat nog gedaan moet worden als ze thuiskomen?
Het lijkt me wel een ervaring om eens zo helemaal alleen in zo’n bootje te zitten, net als Jopie Huisman. Het is namelijk een zelfportret van hem. Geen afleidende spullen bij je hebben, nergens heen gaan, alleen zitten in stilte in de stilte. Wat een mijmerplek.

Ik snapte nooit zo de lol van het bermvissen, maar zie nu de mogelijkheden ervan. Even geen thuis, geen werk, niets anders doen dan kijken naar je dobber.
Maar waarom gaan ze zo vaak vlak langs de weg zitten terwijl ze aan de overkant van het water in alle rust kunnen zitten? Bang voor een te grote stilte?

bermvissers
zitten stil
en kijken slechts
op als de dobber
beweegt

neonwoorden

Afgelopen dinsdag in het schrijfcafé zocht ieder een ansichtkaart uit. Maar inplaats dat we daarover gingen schrijven, kregen we de kaart van de buurvrouw. Ik kreeg dus deze kaart van Jeppe Hein waarop zijn ontwerp, genaamd ‘please’.

Daar schreef ik het volgende over:

Een zwart vlak met wat vage neonwoorden en bovenaan: “please”.

Wat willen ‘ze’ dat ik doe?
In ieder geval niet stelen, niet roken, niet eten, geen neon aanraken en niet flitsen. Maar wat wel mag is vele malen groter. Ik mag genieten en me ontspannen, dansen, aanraken en flirten, zingen, luisteren, praten en vragen stellen. Om me heen kijken, communiceren, de ander aanraken en een camera gebruiken zonder flits.
Kortom, hier staat: LEEF ! GENIET! Deel dit met anderen en stel het positieve boven het negatieve. Ga genieten en laat genieten. Sta midden in je leven en kijk om je heen en zie hoe goed je het kunt hebben als je je ervoor openstelt.
Zo kun je leven, ondanks de verboden en negatieve invloeden. Stel het positieve, het goede bovenaan. En leef!

oude brief

Het bijzondere aan het weerzien met neven en nichten is dat je samen een familiegeschiedenis deelt en dat zij je vader en moeder van jongs af aan hebben gekend. Zij weten nog dingen die ik niet meer weet. Zo zeiden twee nichten onlangs dat zij het zo bijzonder vonden als zij bij ons logeerden dat mijn moeder zich opmaakte voor zij uit ging. Ze had dan een make-up-doos en dan poederde zij haar gezicht, kleurde haar lippen, maakte het haar mooi en altijd had ze dan gelakte nagels. Dat laatste kan ik mij wel herinneren, maar van die doos? Niets.

En nu kreeg ik van de week een speciaal cadeau: een brief van mijn vader aan zijn oudste broer en diens vrouw, geschreven op 12 december 1943. Gevonden bij de spullen van mijn onlangs overleden tante.

Mijn vader schrijft dat hij blij is dat de tabak die hij had opgestuurd goed aangekomen is. Zelf vraagt hij om een boek, een pijp en een mondorgel ‘ om ’s avonds een moppie muziek te maken en een oud leesboek want er is hier niets te lezen en ja dat is rot hoor‘.

En zijn handschrift te zien, de brief geschreven met een kroontjespen, gewoon een stukje vader terug.

Later thuis zat mijn vader altijd te lezen, vooral geschiedenisboeken. En hij zat ook, met een been onder zich gevouwen, vaak op zijn mondorgel te spelen. Ik heb nog een foto dat hij zit te spelen. Het is op de Ramplaan, ik denk half jaren 60. Heerlijk even daar terug te zijn in gedachten en gevoelens.

vogelvrij

Vogelvrij, zo vrij als een vogel. Maar hoe vrij is een vogel? Gevangen in een aangeboren ritme van trek, leg, zorg, zoeken naar voedsel en alert zijn op gevaar. Noem dat maar vrij.
Een vogelvrije mens is gevangen in angst omdat er een prijs op zijn hoofd staat en iedereen hem aan kan houden, op wat voor wijze dan ook en de hoofdprijs is dan meestal de dood. De outlaw uit de cowboyfilms, de man buiten de wet, nergens recht op, nergens veilig.

Dit schreef ik, zittend in de trein tijdens mijn vrije reis. Vrij als een vogeltje dacht ik, ik kon uitstappen waar ik wil. Maar al direct werd er omgeroepen: deze trein gaat niet verder dan Rotterdam. Ik werd dus direct al gedwongen een beslissing te nemen: uitstappen en blijven of verdergaan met een andere trein. Het werd dus verdergaan.
Ik las toen een boek van en over Lodewijk van Deyssel waarin een zin me opviel: ‘ Een museum lijkt altijd wat op een kerkhof’.

Ja, je kijkt inderdaad naar dingen die geweest zijn, soms eeuwen terug, soms vers van de pers. Je leest inderdaad de bordjes als op de graven, kijkt naar de werken zoals je naar bijzondere grafstenen kijkt, spreekt zacht en soms is de sfeer gewoon eerbiedig. Maar tegenwoordig zijn er ook andere tentoonstellingen. Er wordt hardop over gesproken, gelachen, kritiek op gegeven, kinderen lopen rennend rond, doen een speurtocht langs de werken en zijn er actief mee bezig.

Voor beide is wat te zeggen, maar zelf vind ik af en toe een wat eerbiedige sfeer wel fijn, in stilte iets tot je laten komen en laten indalen. Rijker naar huis gaan dan je gekomen bent, dat is eigenlijk een museum voor mij.

schrijfkaart

Vanmorgen bij het schrijfcafé trok ik een kaart om over te schrijven waarop stond:

Als iets niet klopt, dan voel je dat. Je kunt er niet altijd de vinger op leggen wat het precies is, maar je voelt dat het niet klopt. Later, als dingen uitgekristalliseerd zijn zeg je dan ‘het heeft zo moeten zijn’. Maar of dan ook het waarom altijd boven krijgt, dat weet ik niet.
Je ziet oorzaak en gevolg maar je begrijpt het niet altijd. Er zijn zoveel dingen in ons leven die niet lijken te kloppen, maar je moet verder. Er blijft dan wel een onrust in je die pas verdwijnt als je de betekenis van het gebeuren begrijpt. Maar vaak gebeurt dat niet en blijft die vage onrust de kop opsteken. Moet je er dan zelf maar een betekenis aan geven om het af te kunnen sluiten? Ik denk niet dat het werkt. Je kunt jezelf niet zo voor de gek houden. Dus zo stellig als bovenstaande bewering klinkt is het volgens mij niet altijd.

laatste dag van het jaar

Op de laatste dag van 2016 liep ik met tien andere vrouwen op het strand van Noordwijk het labyrint om het jaar af te sluiten en het nieuwe jaar te verwelkomen. En gedurende het lopen en het denken voelde ik iets veranderen en ging ik lichter de weg terug. Na afloop schreef ik er dit over:

Vandaag liep ik het labyrint en voelde ik dat ik de zwaarte van 2016 achter me kon laten en gaande mijn weg wist ik me gedragen door liefde. Heb ik sterke wind tegen, dan zijn er mensen die als duinen achter me gaan staan om me uit de wind te houden. Maar ook kan de liefde van mensen werken als een frisse wind in een dorre tijd.
De elementen om mij heen symboliseerden mijn leven. Het pad onder mijn voeten gaf stevigheid genoeg om mijn weg slingerend heen en te gaan zonder weg te zinken. De wind gaf me het gevoel te leven en me te kunnen vernieuwen. De zee gaf me het gevoel van openheid, vrijheid om wat er op mijn pad komt met open armen te ontvangen. Want ik voel me gedragen door liefde. De zwaarte ligt achter me, liefde tilt me op, maakt licht.

Ik wens ieder in 2017 door liefde gedragen te worden en het leven daardoor lichter aanvoelt en dat de grond waarop gelopen wordt stevig genoeg blijft om omzwervingen te kunnen maken.

gedragen
in liefde
loop ik in
eigen tempo het labyrint
welbehagen

letters

Zoals ik al eerder schreef zijn vriendin N. en ik met letters bezig. Hierbij een klein stukje uit een van mijn teksten bij de letter M.

De letter M of m .

Deze stoere M zet haar benen stevig op de grond, een beetje in spreidstand. Er is ruimte om onderdoor te lopen, vanaf te glijden maar echt verwarmend, omarmend is deze letter niet. Een soort elektra-paal in het landschap. Als kunstwerk zou ik haar van staal maken en knalrood verven.

Deze m is als een moeder die zacht is en haar armen om je heen slaat. Je kunt er lekker tegenaan leunen en luisteren naar de sprookjes die ze vertelt. Deze letter is ook van mmmm lekker, terwijl ik haar niet zo van chocolade zie.

Deze M wel. Die krijg ik dus binnenkort weer.

Wat kunnen vormen toch bepalend zijn voor gedachten, gevoelens.

MIJMEREN

In het woord zit al de rust die je nodig hebt om te mijmeren. Het uitspreken van het woord vertraagt vanzelf de stem. Mijmeren. Daar zit het woord mij in. Mijmeren die je vaak over dingen en gebeurtenissen die jezelf betreffen. Als je jong bent mijmer je over later en als het dan later is mijmer je over vroeger.

Er zit iets vredigs in het woord, iets liefs. Alsof je alleen mijmert over positieve dingen. Als je over negatieve dingen denkt noem je dat piekeren. En daar is niets zachts, ontspannends aan. Nee, dan mijmeren. Hartslag gaat omlaag, schouders ook, mondhoeken omhoog en geluksgevoel ook. Waarom doen we dit toch niet dagelijks? Geen pilletje nodig om rustig te worden, gewoon mijmeren.

kanjers

Het zijn niet de omstandigheden die bepalen hoe jij je voelt,
het is je eigen houding tegenover die omstandigheden”.

De Dalai Lama

Door verdrietige omstandigheden, voel je je verdrietig, maar blijf je in dat gevoel of probeer je er wat mee te doen? Accepteer je wat je overkomt en probeer je er het beste van te maken of blijf je je er tegen verzetten? Dat bepaal je zelf en de gevolgen zijn ook voor jezelf. Maar niet alleen voor jezelf, ook voor je omgeving. Hoeveel hoop hebben mensen in barre omstandigheden niet geput uit één iemand die probeerde uit te stijgen boven de omstandigheden. Iedere cultuur, iedere tijd heeft van deze mensen voortgebracht. Maar ook in het klein, zonder dat het algemeen bekend wordt zijn er overal mensen die de vlam brandend houden in donkere omstandigheden en zo mensen bijlichten, doen oplichten, ze optillen uit de put van droefenis of hopeloosheid.

Maar ook de mensen zelf die iets vreselijks meemaken zijn soms degenenen die anderen troosten die het vanaf de zijkant meemaken maar wel diep meevoelen. Ik ken ze, deze kanjers en hoop dat als het ooit nodig is ik ook zo’n kanjer kan zijn.

Verder kijken »