geluiden

Uit het gedicht ‘Vier manieren om op iemand te wachten’ van Joke van Leeuwen kies ik het beeld van iemand die al wachtend naar het raam loopt en er weer vanaf, hopend op een bekend geluid dat de komst van iemand aankondigt. Maar ‘het geluid buigt zich naar wat je wilt horen, maar het niet is.’

Je denkt een bekend fluitje te horen:’ ze komt thuis’, maar het is een ander die fluit. Je denkt autobanden op de oprit te horen: ‘hij komt thuis’, maar hij komt niet meer thuis.

In wachten zit verwachten. Je hoopt op iets of iemand. Maar in wachten zit ook teleurstelling, vergeefsheid. En toch zet je je oren open want het zou kunnen dat.

Maar net als gevoelens ons kunnen bedriegen, kunnen geluiden dat ook. Even denk je iets te herkennen, maar het blijkt niet zo te zijn. Het geluid heeft zich van je afgebogen.

Dit schreef ik gisteren in het schrijfcafe in Haarlem.

aanvaarden

In het woord ‘aanvaarden’ voel ik een overgave aan het onvermijdelijke, het onontkoombare, zonder dat er iets van tegenstand in zit. Je aanvaardt de situatie omdat het is zoals het is. Je kunt het niet veranderen, althans, zo ervaar ik het. Maar ik kan me ook voorstellen dat er voor anderen een soort gedoemdheid in zit: Dit is mijn lot en dat heb ik te aanvaarden. Daar komt dan geen initiatief bij om de situatie om te buigen naar iets positiefs. In het woord ‘ aanvaarden’ zit geen blijde boodschap. Je zegt niet ‘ ik aanvaard mijn goede toekomst’. Maar waarom eigenlijk niet? Omdat aanvaarden hoort bij iets dat er al is of dat voorbij is.

Bij mijzelf zit in het woord een soort ‘zoals het was zal het niet meer worden, maar ik ga wel proberen iets positief te maken van de nieuwe situatie.’

Ik ervaar aan het eind het woord wel zwaarder dan bij de eerste regel.

aanvaarden                    aanvaarden

is accepteren                 van verandering
dat iets essentieels        is niet makkelijk
vanaf nu anders is          je raakt iets kwijt
minder                          voorgoed

strandlabyrint

Vandaag liep ik het labyrint op een groot vlak strand en het is aangenaam buiten. Ik loop in het begin niet geconcentreerd. Ik zie overal schelpjes en scheermessen en mijn ogen schieten heen en weer. Dan komt een glad leeg stuk en ik denk: leegte geeft ruimte. Rommel brengt onrust. En gelijk neem ik me voor mijn kamer weer eens op te ruimen en mijn werktafel leeg te laten. Oh, hoe vaak heb ik dat voornemen al niet gehad? En hoe vaak zal ik mezelf nog afvragen: waarom kan ik het niet netjes houden als ik er zo van geniet?

Vanmiddag zag ik het zo duidelijk voor me en voelde ik de rust van de leegte en de onrust van de volheid. Ik weet dat het een hopeloze strijd is. Maar wel een waarbij ik geregeld geniet van mijn opgeruimde kamer. Als hij altijd zo was zou ik het gewoon vinden er niet zo van genieten.

Maar het gaat natuurlijk over meer dan de spullen die rondslingeren. Het gaat ook over mijzelf en mijn gedachten, gevoelens, mijn onrust en de soms ook hervonden rust in de leegte.

waarheid

Ik kon het niet laten liggen: het prachtige boek ‘Tao te Ching’ van Lao Zi. Drie eeuwen voor onze jaartelling geschreven, maar het is alsof het van nu is. Er staan korte en langere teksten in die uitnodigen tot nadenken en zelf schrijven. Dat heb ik ook gedaan bij een van de eerste zinnen:

Wanneer alle mensen het eens zijn over de schoonheid van ’schoonheid’
Bestaat daarmee ook ‘lelijkheid’ “.

Ja, dat klinkt simpel. Maar dan te bedenken dat het al eeuwen voor onze jaartelling is vastgelegd, vind ik wonderbaarlijk. Ik heb dan in mijn hoofd dat de mensen nog primitief leefden, amper een taal hadden. Maar nee, er was al een hoogstaande beschaving, wijze ideeën van leermeesters als Lao Zi werden vastgelegd en verspreid. Hier dacht ik dus primitief.
Bestaat iets vanwege een vergelijking? En is dat altijd zo? Vinden we iets alleen fout omdat we ook het goed kennen en dat dat past binnen onze normen van goed? Is afwijkend dan ook fout of gewoon anders? En is lelijk altijd lelijk als je het niet mooi vindt? Is het dat we overal een etiket opplakken omdat we de wereld overzichtelijk willen maken? Houvast zoeken in zaken die niet snel te duiden zijn zonder opgelegde naam? Het kan in ieder geval lang nadenken voorkomen en twijfelen. Het is nu zo het is en het is zo omdat jij het zo noemt. Terecht dat ze zeggen: dè waarheid bestaat niet. Iedere mens heeft namelijk zijn eigen waarheid.

kleine mijmering

spreek niet te snel van wij

want iedere ik spreekt

een andere hartentaal

en loopt zijn eigen pad

m’

opnieuw

Gisteren kreeg ik het gedicht ‘Opnieuw beginnen’ van Greet Brokenhof-van der Waa. Daaruit koos ik de zin: ‘Leven is lef om opnieuw te beginnen.’

‘Leven is lef om opnieuw te beginnen’. Deze zin spreekt mij aan omdat het voor mij betekent dat hoe oud je ook bent, je nog met iets nieuws kunt beginnen. Dat vind ik een fijne gedachte. Ik ben nu 70 maar heb nog zoveel ideeën die ik wil uitvoeren en ik wil ook nog steeds nieuwe dingen leren. Het is juist dit dat je het gevoel geeft dat je leeft. Je benut je mogelijkheden maar blijft niet bij het oude hangen. Nee, de uitdaging van het onbekende nieuwe geeft een levensimpuls. Het laat je bloed even sneller stromen, brengt een bruis in je hoofd en hart.

En opnieuw mogen beginnen betekent ook dat je fouten mag maken want er komt weer een nieuw moment dat je het opnieuw mag proberen. En is daar lef voor nodig? Soms wel.

woorden

Ik kies uit het gedicht ‘Koud’ van Remco Campert de volgende zin:

‘De woorden hebben geen eind.’

De woorden hebben geen eind, letters rijgen zich aaneen en zo lang ik kan denken en voelen blijft dat doorgaan. Soms hapert een woord, komt het niet tevoorschijn terwijl ik weet dat het er is. En met wat hulp van buiten komt het dan toch boven.
Het is een voorloper van een proces dat ieder van ons vreest en velen zal overkomen: het grote vergeten van de woorden. Woorden waarmee wij ons kunnen uiten, waarmee we ons geluk en verdriet benoemen, waarmee we contact maken met anderen.
Woorden die we gebruiken om nieuwe verhalen te maken of de geschiedenis weer levend te maken. Woorden hebben geen eind, dat dacht ik ook. Maar soms maakt de veranderende geest een einde aan woorden. Er wordt niet meer gesproken, gezongen.
Maar hoe het dan diep van binnen is weet ik niet. Zijn er daar toch nog woorden maar komen ze er niet meer uit? Zijn die woorden zonder betekenis geworden? Hebben ze een andere betekenis gekregen die wij niet kennen? Dat weet je pas als het jezelf overkomt, maar dan kun je het niet meer onder woorden brengen.

droomkaart

Deze droomkaart trok ik gisteren in het schrijfcafe in Haarlem en ik schreef daar het volgende over:

Vraag: wat wil je dit jaar realiseren? Helpt deze kaart daarbij?

Inderdaad, als je, zoals ik, 70 bent geworden, moet je niet meer uitstellen tot later want er is misschien niet zoveel later meer.
En bij jezelf nagaan wat je nog zou willen is heel belangrijk. Nog belangrijker is dan om te proberen dat te gaan verwezenlijken.
‘Zet vandaag de volgende stap’ staat er. ‘Vandaag’ wordt benadrukt.

Zij gaat haar droom tegemoet vanuit het aardse, dagelijks bestaan en waar die droom eindigt is niet te zien. Je moet soms jezelf ontstijgen om iets te bereiken wat belangrijk voor je is.
En vandaag ga ik dus contact maken met de drukkerij in Bennebroek over mijn boekje van Ya-Pi. Geen uitstel meer, doen! En ook eens verder gaan met de voorbereiding van de tentoonstelling in het raadhuis, al is dat pas in december. Niet vooruitschuiven maar ermee bezig zijn.
Aan ideeën ontbreekt het me nooit, integendeel. Maar daar wat mee doen, daar heb ik soms wat hulp van anderen bij nodig. En ja, daar zijn vriendinnen voor om samen verder te gaan.

wijsheid

In de krant van zaterdag stond een stuk over de Mexicaanse dichter Luis Felipe Fabre. Ik schreef daar het volgende uit over:

Concentrische cirkels: met het werpen
van een steen in het water verlies je een steen
maar krijg je er een mandela voor terug.

Mooie wijsheid in slechts drie regels en ze nodigen mij uit er nog wat langer over na te denken en mogelijk over te schrijven. Maar nu niet, nu vragen een aantal stapels her en der erom opgeruimd te worden. En dan even naar buiten, foto’s maken rond het thema ‘wit’. Een witbevroren dak heb ik al.

schrijfcafe

Vandaag in het schrijfcafe kreeg ik deze kaart en de startzin: als ik naar deze kaart kijk …

Als ik naar deze kaart kijk dan word ik blij. Dat komt door de kleuren, de beweging, de schoonheid van het raam. Het is zo mooi dat het heden past in het verleden. De traditie van gebrandschilderde kerkramen nu toegepast in het heden in de Grote Kerk hier aan de overkant.

Vakmanschap heeft alles met traditie te maken. De trots op het ambacht en dat door willen geven. En zo mooi dat jonge mensen daar gevoelig voor zijn, het over willen nemen.
Opeens denk ik aan al die kleine brouwerijtjes die er de laatste tijd zijn gekomen. Een oud ambacht, nieuwe bieren.
Maar terug naar het raam. Altijd als ik in kerken ben met gebrandschilderde ramen maak ik er foto’s van omdat ik zo geniet van de kleuren, de vormen en dat gevoel mee wil nemen in die foto’s.

(Het thema van het raam is ”vrede en verdraagzaamheid” en is van de Haarlemse kunstenaar Michel Overbeke)

Verder kijken »